Fot. pixabay.com

Funkcjonariusz musi mieć uzasadniony powód

Policja ma prawo legitymować obywateli, ale tylko wtedy, gdy istnieje wyraźna podstawa prawna. Funkcjonariusz nie może robić tego profilaktycznie lub „na wszelki wypadek”. Każde legitymowanie musi być uzasadnione konkretną sytuacją.

Co więcej, policjant ma obowiązek poinformować o przyczynie podjęcia czynności oraz podać podstawę prawną. Powinien także przedstawić się, podając imię, nazwisko i stopień służbowy. 
Jeśli funkcjonariusz odmawia wykonania tych obowiązków lub próbuje je pominąć, obywatel może odmówić okazania dokumentu, a taka odmowa nie powinna wiązać się z konsekwencjami.

Kiedy można odmówić okazania dokumentu?

Do sytuacji budzących wątpliwości dochodzi najczęściej wtedy, gdy policjant nie potrafi wskazać konkretnego powodu kontroli lub nie chce się wylegitymować. W takim przypadku obywatel ma prawo zakwestionować czynność.

Jeżeli podczas interwencji dochodzi do nieprawidłowości, presji lub naruszenia procedur, możliwe jest także złożenie zażalenia na sposób przeprowadzenia legitymowania.

Są sytuacje, gdy odmowa nie wchodzi w grę

Nie oznacza to jednak, że legitymowania można odmawiać dowolnie. Obowiązek okazania dokumentu pojawia się m.in. wtedy, gdy policja poszukuje sprawcy przestępstwa lub osoby zaginionej, a także gdy działa na polecenie sądu, prokuratora lub innego uprawnionego organu. 

Kontrole tożsamości są również często prowadzone podczas interwencji ulicznych, zabezpieczania imprez masowych czy działań porządkowych. W takich przypadkach współpraca z funkcjonariuszami jest obowiązkowa.