17 wynalazków, które zmieniły letni urlop

Dzisiaj wszyscy latają i jeżdżą wszędzie 
– tak często, że przestaliśmy się już zastanawiać jak to możliwe, że idzie to nam łatwo, szybko i sprawnie. Przypomnij sobie, co zapewnia ci dobre wakacje i ilu ludzi musiało na to pracować

Czasy, gdy jakakolwiek dłuższa podróż mogła oznaczać śmierć lub kalectwo, dawno mamy za sobą. Dzisiaj wszyscy latają, jeżdżą i pływają wszędzie 
– tak często, że przestaliśmy się już zastanawiać jak to możliwe, że idzie to nam łatwo, szybko i sprawnie. W rzeczywistości wiele musiało się wydarzyć, byś dzisiaj w spokoju mógł dotrzeć na urlop na czas, nie zgubił się podczas wycieczki w górach, płacił za zakupy za granicą czy wysyłał fotki do internetu nawet z największego zadupia. Oto lista najważniejszych wynalazków, dzięki którym twoje tegoroczne wakacje są łatwiejsze, przyjemniejsze i wygodniejsze niż kiedykolwiek w historii!

iStock-666290806.jpg

Kostium bikini
Dziś nie sposób wyobrazić sobie świata bez kobiet w dwuczęściowych kostiumach kąpielowych – ale w 1946 roku, gdy Louis Reard, właściciel francuskiej firmy bieliźniarskiej, zaprezentował taki strój plażowy, wybuchł skandal. Żadna z popularnych francuskich modelek nie chciała pokazać się w tak odważnym stroju – więc Reard musiał zatrudnić striptizerkę z Casino de Paris. To nie koniec, Watykan uznał bikini za grzeszny strój, a wiele śródziemnomorskich kurortów zakazywało noszenia 
takiego kostiumu. Tu dodajmy, że nazwa nie została wybrana 
przypadkowo – w 1946 r. na położonym w archipelagu Wysp Marshalla atolu Bikini doszło do pierwszej z serii amerykańskich 
prób z bronią jądrową.

Strefy czasowe
Pożyteczny wynalazek, który wywrócił do góry nogami i na nowo uporządkował świat podróży międzynarodowych. Zanim wprowadzono strefy czasowe każde miasto miało swój własny czas regulowany zgodnie z lokalnym czasem słonecznym. W XIX wieku, w erze kolei, powodowało to mnóstwo problemów – bardzo trudne było ustalenie jak podawać czas przyjazdu pociągu na daną stację. Czas słoneczny musiał więc odejść do lamusa, ale pozostawało pytanie, co dalej. W 1884 r., z inicjatywy kanadyjskiego wynalazcy Stanforda Fleminga, wprowadzono strefy czasowe. Świat podzielono na 24 równe części i dzięki temu ustalenie o której godzinie twój samolot z Warszawy wyląduje 
w Chicago stało się bajecznie proste.

Okulary słoneczne
Po raz pierwszy na masową skalę zaczął je produkować amerykański przedsiębiorca Sam Foster – pod koniec lat 20. XX wieku zbił fortunę na sprzedaży swoich plastikowych okularów na promenadzie w amerykańskim kurorcie Atlantic City. Kilka dekad później okulary słoneczne stały się elementem mody i niezbędnym akcesorium podróżnika – model Aviator firmy Ray–Ban spopularyzowali wojskowi i piloci, model Wayfarer – muzycy, okulary Persol – aktor Steve McQueen, a minimalistyczne produkty austriackiej firmy Silhouette – kosmonauci pracujący na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej.

Karta płatnicza
Przełomowe rozwiązanie, które dzisiaj pozwala milionom ludzi na świecie podróżować bez konieczności zabierania gotówki z domu. Na pomysł płacenia „plastikiem” wpadł amerykański bankier John Biggins w 1946 roku, wprowadzając do obrotu karty Charge–It. Idea była prosta: klient pokazywał w sklepie kartę, sprzedawca 
dostarczał bankowi dowód zakupu, a bank obciążał konto klienta. Tak skończyła się epoka systemu gotówkowego, a rozpoczęła, trwająca do dziś, era kart płatniczych.

Bankomat
Czasem nawet posiadacz karty potrzebuje gotówki. Co wtedy? Kiedyś trzeba było fatygować się do banku, ale w 1967 r. angielski wynalazca John Shepherd–Barron przedstawił bankowi Barclays projekt bankomatu. Ideę zaczerpnął z automatów sprzedających słodycze. Karty plastikowe ani paski magnetyczne nie były wtedy jeszcze w użyciu, dlatego do wypłat użyto czeków oznaczonych... promieniotwórczym izotopem węgla–14. Pierwszy bankomat stanął w Enfield w północnym Londynie i tak to się zaczęło.

iStock-465918848.jpg

CB radio

Wprowadzone eksperymentalnie do użytku w latach 40., sławę zyskało w latach 70., gdy w obliczu kryzysu naftowego i ograniczeń prędkości amerykańscy kierowcy „trucków” zaczęli używać tej formy komunikacji, by ostrzegać się o patrolach policji. W Polsce system w powszechnym użyciu jest od dwudziestu lat i dzisiaj widok samochodu z „bacikiem” na dachu to na polskich drogach obrazek tak powszechny, jak wyprzedzenie przed wzniesieniem 
na podwójnej ciągłej.

Krem z filtrem
To, że z wakacji z Grecji wracasz bez bolesnych oparzeń skóry, zawdzięczasz najczęściej temu, że przedpołudnia podczas urlopu poświęcałeś na dochodzenie do siebie po nocnych libacjach. Ale jest też druga opcja – przed każdym wyjściem na plażę smarowałeś się kremem z filtrem UV. Nie będziemy robić wykładu z fizyki, ale w skrócie rzecz wygląda tak, że kremy pochłaniają lub odbijają promienie UVA (które powodują raka) oraz UVB (które powodują oparzenia – i raka). Pierwszy taki krem wprowadził w 1936 r. Eugene Schueller, założyciel firmy L’Oreal, ale pierwszym prawdziwie popularnym środkiem przeciwsłonecznym był „Red Vet Pet”, używany przez amerykańskich żołnierzy podczas II wojny światowej. Dziś idziesz do Rossmanna i wybierasz krem z filtrem wg ceny i kształtu tubki...

Rowery elektryczne
Wiadomo jak jest z rowerami. Wszyscy bardzo lubimy na nich jeździć – pod warunkiem, że nie wymagają zbyt intensywnego pedałowania. Na płaskim terenie jeszcze jakoś idzie, ale wjazd pod górkę to prawdziwa droga przez mękę. Rowery z napędem elektrycznym to przełom, bo dodają mocy, gdy jest ona najbardziej potrzebna rowerzyście: przy ruszaniu i w trakcie podjazdów pod górę. Do zalet elektrycznego doładowania nie musimy chyba nikogo przekonywać – takie rozwiązania przyjęli nawet (choć nielegalnie...) kolarze startujący w Tour de France. Rower BMW Cruise e–Bike nie sprawdzi się w sprintach, ale do rekreacyjnej jazdy jest wręcz idealny, a wsparcie, które zapewnia jednostka elektryczna, solidnie ułatwia jazdę.

iStock-619394616.jpg

Walizka na kółkach

Trudno w to uwierzyć, ale gdy w 1970 r. firma United States Luggage Corporation wprowadziła do sprzedaży walizki wyposażone w kółka ułatwiające ich transport, klienci uznali pomysł za dziwny. Na szczęście Bernard Sadow, szef tej firmy, po kolejnej podróży służbowej miał serdecznie dość dźwigania dwóch ciężkich waliz i był pewny, że świat wkrótce zrozumie jak bardzo jeżdżące walizki ułatwiają życie. Miał rację, dziś to ludzie dźwigający bagaż w ręku uchodzą za dziwaków.


Klasa biznes
Na początku historii podróży lotniczych wszyscy latali „pierwszą klasą”. Loty były kosztowne, więc jeśli ktoś już leciał, to traktowano go z szacunkiem. Podział na miejsca drogie i nieco tańsze zaczęły wprowadzać amerykańskie linie lotnicze: w latach 40. XX w. „klasa ekonomiczna” pojawiła się na rejsach krajowych, a w latach 50. na międzykontynentalnych. Zaś „Business class” została wprowadzona w latach 70. – jej narodziny miały związek z wejściem do służby naddźwiękowych samolotów Concorde. Miały one zdobyć najbogatszych klientów, lecz trzeba było zadbać też o nieco mniej zamożnych. Concorde’y nie zmieniły świata, ale podział na trzy klasy pozostał.

Airbnb
Dotąd było tak, że jeśli chciałeś jechać na wakacje, to rezerwowałeś hotel i kupowałeś all inclusive. Albo jechałeś na kemping. Teraz jest za to tak, że możesz po prostu wynająć mieszkanie niemal w dowolnym miejscu na świecie – i przez chwilę poczuć się jak „lokals”. Tę zmianę zawdzięczasz narodzinom serwisu internetowego Airbnb, który umożliwia wynajmowanie mieszkań, apartamentów czy domów bezpośrednio od ich właścicieli. Gdy Airbnb startował w 2008 r., idea takich transakcji wydawała się ryzykowna dla obu stron – goście mogli dewastować mieszkania, ich właściciele mogli być oszustami. Dzisiaj Airbnb to globalny biznes i mieszkania do wynajęcia w ponad trzydziestu tysiącach miast na wszystkich kontynentach poza Antarktydą.

All inclusive
Dla wielu „all inclusive” to synonim udanych wakacji – urlop w ośrodku nad ciepłym morzem, podczas którego wszystko masz 
w cenie i za nic (w teorii) nie musisz płacić, możesz więc jeść i pić do syta. Idea wyjazdów w stylu „wszystko zapłacone” to pomysł Belga Gerarda Blitza, byłego gracza piłki wodnej, który w 1953 r. 
w okolicach włoskiego Salerno założył pierwszy ośrodek Club Med – wczasowicze mieszkali w chatkach bez prądu, stojących tuż nad morzem i korzystali ze wspólnej kuchni oraz łazienek. Tak wyglądał koncept, który dał początek globalnemu wakacyjnemu zjawisku, dzięki któremu już dzisiaj cieszysz się na myśl o urlopie za rok.

iStock-505754522.jpg


Odrzutowce pasażerskie
Co mamy w spadku po zimnej wojnie i wyścigu zbrojeń z XX wieku? Oprócz GPS–a, fotografii cyfrowej i paru innych wynalazków, które przeszły do cywila, także napęd odrzutowy w samolotach. Samoloty pasażerskie napędzane w ten sposób pojawiły się w służbie już na początku lat 50. Pierwszy komercyjny lot pasażerski odbył się na trasie Londyn–Johannesburg i trwał 23 godziny. Rewolucja w lataniu nadeszła wraz z pojawieniem się w 1969 roku Boeinga 747 zwanego Jumbo Jetem. To monstrum mogło zabrać na pokład więcej pasażerów niż jakikolwiek inny samolot (w najbardziej popularnej konfiguracji 416 osób) i latało dalej niż maszyny konkurencji. Właśnie dzięki Jumbo Jetom latanie stało się naprawdę masową rozrywką.

Fotografia cyfrowa
Jeśli pamiętasz, jak to jest robić zdjęcia aparatem na kliszę, to znaczy, że jesteś już naprawdę stary. To, co niegdyś było wakacyjnym standardem – torba wypełniona pojemnikami na filmy, z których każdy miał co najwyżej 36 klatek – dzisiaj jest niemal całkowicie zapomniane. Aparaty cyfrowe pojawiły się w połowie lat 70. ale trzeba było czekać kolejnych dwadzieścia pięć lat, żeby nowa technologia opanowała świat. Na paradoks zakrawa fakt, że jeden z pierwszych aparatów cyfrowych wykorzystujących powszechny dziś przetwornik CCD zbudował inżynier z firmy Eastman Kodak – tej samej, która była potentatem na rynku fotografii analogowej i została niemal wykończona przez nadejście „cyfry”. Teraz zwykłe zdjęcia to też już powoli przeżytek – nadeszła era zdjęć panoramicznych 180 stopni i 360 stopni. Robi takie np. odporny na kurz i wilgoć Samsung Gear 360.

Scyzoryk szwajcarski
Szwajcar Karl Elsener, producent sztućców, nie mógł znieść, że armia jego kraju używa niemieckich noży, dlatego w 1891 r. stworzył własne wielofunkcyjne narzędzie. Tak powstał Schweizer Offiziersmesser, nóż wyposażony w ostrze, śrubokręt, otwieracz do puszek i szpikulec. Współczesne generacje narzędzi z założonej przez Elsnera firmy Victorinox wyglądają nieco inaczej niż 
egzemplarze sprzed stu lat – ale bez szwajcarskiego scyzoryka w kieszeni trudno dziś myśleć o wypadzie za miasto.

System GPS
System nawigacji satelitarnej to jeden z przykładów, jak technologia opracowana przez wojsko do lepszego zabijania ludzi może ułatwiać życie cywilom. Global Positioning System, zbudowany na zlecenie amerykańskiego Departamentu Obrony, miał m.in. umożliwić precyzyjne namierzanie celów dla rakiet. Tworzony od lat 70. XX w. system pełną sprawność osiągnął w 1995 r., a pięć lat później udostępniono go cywilom – i to za darmo! Amerykańskim wojskowym zawdzięczasz nie tylko to, że nawigacja w samochodzie zawsze prowadzi cię do celu. Ale także to, że wrzucając na Insta zdjęcie możesz udowodnić znajomym, że pijesz kawę w Starbuniu na Times Square.

Power bank
Pokolenie temu nikt nie myślał o energii elektrycznej podczas wyjazdu na wakacje. Aparaty fotograficzne zwykle miały napęd ręczny, w ostateczności do ich zasilania wystarczały dwa „paluszki”. Laptopów nikt nie zabierał na wakacje, o smartfonach jeszcze nie słyszano. Dzisiaj jadąc na wakacje cały czas potrzebujesz energii, by napędzić wszystkie swoje elektroniczne cudeńka. Kto wymyślił power banki? Tego nie wiemy, ale obstawiamy, że był to jakiś pomysłowy inżynier z Chin. Faktem jest jednak, że teraz bez przenośnej ładowarki trudno myśleć o kilkudniowym wyjeździe na łono natury z dala od cywilizacji. Ech, życie w 2016 roku – jesteś piękne!




Artykuł pochodzi z CKM 09/2016.

A w kioskach jest już nowy numer CKM, musisz go mieć!

09_ckm_17cover-cheer617.jpg

Kup CKM przez internet: zamawiając prenumeratę na cały rok dostaniesz dwa numery za darmo i dodatkowy prezent gratis! KLIKNIJ TUTAJ.


Dodał(a): CKM Piątek 11.08.2017

Komentarze

Wszystkie komentarze

Awatar
Zaloguj się lub zarejestruj jeśli chcesz dodać komentarz.
Komentarze (0)